Peçenekler Kimlerdir, Hakkında Bilgi

- in Dünya Tarihi, Genel, Tarih, Türk Tarihi
0

Peçenekler kimlerdir? Peçenekler ne zaman ve nerede yaşamışlardır? Peçeneklerin tarihi, hakkında bilgi.

Doğu Avrupa tarihinde önemli rol oynayan Türk topluluklarından olan Peçenekler, Oğuz boylarındandır. Balkaç Gölü civarında yerleşmiş olup 751’den sonra Karluklar tarafından buradan çıkarılmışlar, Hazar Denizi’nin kuzeydoğu sahillerine gelmişlerdir. Oğuzların baskısı yüzünden burada barınamamışlar, 889’da İtil (Volga) nehri kıyılarına göçmüşlerdir. Daha sonra (Ten) Don nehri kıyılarına yerleşen Peçenekler ‘in önceleri 50.000 olan nüfusları daha sonra süratle artmıştır.

Don ile Donts arasında olan “Etelköz” bölgesinde yerleştikten sonra gün geçtikçe güç kazanmaya ve yayılmaya başlamışlardır. Önceleri Hazar hükümdarlığının egemenliğinde olan Peçenekler 950’den sonra güçlerini birleştirerek bir kabileler federasyonunu kurup Avrupa’nın en kudretli topluluğu durumuna yükselmişlerdir. 1000 tarihinden önce Ural nehri ile Karpat Dağları arasında büyük bir Doğu Avrupa devletine sahip olmuşlardır.

peceneklerDaha sonra bugünkü Macaristan’ı yurt edinen Peçenekler. 972 yılında Dinyeper kıyısında Ruslarla karşılaşarak Prens Svyatoslav idaresindeki Rus ordusunu imha etmişlerdir. 985’te Hıristiyanlığı kabul eden Ruslar’a karşı Bizans’a yaklaşmışlar, devamlı akınları ile Rusları zayıflatmışlardır. Bizanslılar, Bulgarlar ve Macarlara karşı Peçeneklerle birlik olmak zorunda kalmışlar, 1035’ten sonra Peçenek akınları Bizans’ı ciddi olarak tehdit etmiştir.

1036 ve 1048’de Bizans vilayetlerini yağmalayan Peçenekler ‘in bir bölümü daha sonra Bizans tebaasına geçerek Hıristiyan dinini kabul etmiş ve Silistre’de yerleşmişlerdir. Peçenekler’in diğer büyük bir bölümü Biakene Meydan Muharebesi’nde Bizans ordusunu yenmiş bütün Trakya’yı yağma etmiş, 8 Haziran 1050’de Edirne’yi muhasaraya başlamıştır. Fakat hükümdarları Selçe Han’ın bu savaşta ölmesi üzerine Edirne yakınlarından uzaklaşmak zorunda kalmışlardır.

1050’de Marmara kıyılarına kadar gelmişlerdir. Bizans, Edirne’de Peçeneklere karşı büyük kuvvet toplamış, fakat 1053’te Peçenekler tarafından bozguna uğratılan Bizans Peçeneklerle, 30 yıl süren bir antlaşma imzalamak zorunda kalmıştır. Daha sonra kendileri gibi Oğuz boylarından olan Selçukluların Bizans’ı sıkıştırdığını öğrenen Peçenekler sulhu bozarak yeniden zorlu akınlarına başlamışlar, 1064’ten sonra Tuna boylarının tek hâkimi olmuşlardır.

1071 Malazgirt savaşında Bizans cephesinde yer alan Peçenekler savaşa başlamadan biraz önce Selçuklu saflarına geçerek Anadolu’nun Türkleşmesine giden yolda Selçuklulara yardım etmişlerdir. 108ı den 1091’e kadar Bizans İmparatoru Aleksios Kommenenos, Peçe-nekler’le savaşmasına rağmen kesin bir netice elde edememiştir. 1086’da Bizans’ı karıştıran Bogomil mezhebi isyanına Peçenekler de katılmışlardır. 1088-1089 yıllarında yeniden Trakya’yı yağmalayan Peçenekler, 1091 yılında Çaka Bey ile birleşerek Bizans’a hücum edip İstanbul’u almaya karar vermişlerdir. Bu arada Ça ka Bey’in gecikmesinden yararlanan Bizanslılar. 29 Nisan 1091’de Meriç kıyılarında Lebunium da yapılan meydan savaşında Kuman Türkeri’nin yardımıyla Pe-çenek ordusunu tamamen yok etmişlerdir. Buna rağmen küçük Peçenek kabileleri zaman zaman 1122-1197 arasında Balkanlardaki Bizans şehirlerine akınlar yapmışlardır. XIII. yüzyıldan sonra Peçeneklerden söz edilmemektedir. Peçenekler ‘in tarihleri boyu dört hanları olmuştur. Sırasıyla:

1- Kilteroğlu Durak Han (1040-1048)

2- Baçaraoğlu Kegen Han (1048-1049)

3- Selçe Han (1049-1050)

4- Çelgin Han (1051-1091)

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir