Lirizm Nedir, Örnekleri Nelerdir?

- in Edebiyat, Genel
0

Lirizm çeşitleri nelerdir, Lirizm temsilcileri kimlerdir, Lirizm akımı hakkında bilgi.

Bir şairin, duygularını, içinden geldiği gibi şiirine aktarmasına lirizm denir (Bk. Lir). Lirizm sözü, dilimize Fransızca’dan son elli yıl içinde girmiştir.

Şiirde lirizmi canlandıran en güzel tarif, Şeyh Galip tarafından şu beyitle yapılmıştır:

Bir şulesi var ki şem’-i canın

Fanusuna sığmaz asmanın (Can mumunun öyle bir alevi var ki, gökyüzü kubbesine sığmaz).

Dünyanın en büyük lirik şairleri arasında Fransız şairlerinden Lamartine, Paul Valery, Alman şairi Goethe, İngiliz şairlerinden Milton, Shakespeare, Shelley, Byron, Keats, Macar şairi Petöfi, İtalyan şairi Dante Alighieri başta gelir.

Bizim edebiyatımızda lirizmi en yüce noktasına ulaştıranlar Baki, Fuzulî, Nedim, Şeyh Galip, Yahya Kemal’dir. Doğu şairleri arasında da Hafız Şirazi, “Sadi, Hayyam başta gelir. Hind şairi Tagore da, büyük liriklerdendir.

Lirizm, yalnız edebiyata ait bir anlatım yolu değildir. Başka sanatlarda da lirizmin kusursuz eserleri görülür. Hele müzikte lirizm en güzel ifade imkanını bulmuştur.

Çünkü müzik kadar, duyguları yalın olarak hiçbir sanat anlatamaz. Ortaçağda görülen serenat ve balat gibi lirik halk şarkılarından sonra, büyük bestecilerin eserleri bu çığırı yüceltmiştir. Bach, Beethoven, Mendelssohn, Mozart, Liszt, Schubert, Çaykovskiy, Borodin çeşitli bestelerinde lirizmi dile getirmişlerdir.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir