Baltacı Mehmet Paşa Kimdir?

Baltacı Mehmet Paşa ve Rus çariçesi katerina, Baltacı Mehmet Paşa hayatı ve savaşları hakkında bilgi.

Türk devlet adamıdır. İki kere sadrazam olmuştur.
Baltacı Mehmet Paşa Kastamonu’nun Osmancık kasabasında doğdu, çocuk yaşında memleketinden çıkarak çeşitli yerlerde bulundu, bir müddet sonra saray hizmetine girdi. Sarayda Baltacılar Ocağı’na alındığı için, Baltacı diye tanınmıştır. Sesinin güzelliğiyle de kendini tanıtarak sarayda müezzin oldu, 4. Mehmet’in oğulları Şehzade Mustafa ile Şehzade Ahmet’in şahsi hizmetlerinde çalıştı. 3. Ahmet’in tahta çıkması üzerine (1703) vezir (mareşal) rütbesiyle Kaptanı Derya (deniz kuvvetleri komutanı) oldu (1704). Dört aya varmadan da sadarete getirildi. Bu mevkide 1,5 yıl kaldıktan sonra, azledildi. Dört yıl sonra Halep beyler beyliğinden (umumi valiliğinden) alınarak yeniden sadrazam tayin olundu (1710).

Bu sıralarda devletin en önemli dış meselesi Rusya ile münasebetlerin gerginleşmesi ve o çağda büyük Avrupa devletlerinden sayılan isveç’in cengâver kiralı Demirbaş Şarl (12. Kari) ın Türkiye’ye ilticasıydı. Rusya’ nın rahat durmayacağı anlaşıldığından, -20 kasım 1710’da bu devlete karşı savaş açıldı. Başkomutanlığa Baltacı getirildi.
Büyük bir ordu ile Çar I. Petro üzerine yürüyen Baltacı, Prut nehri kıyılarında Falcı mevkiinde Rus İmparatorunu kuşattı (20 temmuz 1711), Baltacı, Çar’ı ordusu ile yok etmek için birkaç teşebbüs yaptıysa da, Yeniçeriler’in itaatsizlikleri karşısında bir bozgundan çekindi, Çar’ın müsait tekliflerini kabule şayan gördü 23 temmuzda Türkiye lehine bir antlaşma aktedildi ve Baltacı Mehmet Paşa Çar’ı serbest bıraktı (Bk. Prut Savaşı ve Prut Antlaşması).

Antlaşmanın hafit olduğu ve Baltacı’nın yakın müşavirleri tarafından iğfal edildiği muhakkaktır. Bu müşavirler (Ömer Efendi ile Osman Ağa) sonradan idamla cezalandırılmışlardır. Prut başarısı önce İstanbul’da büyük sevinç uyandırarak şenlikler yapılmışsa da, İsveç Kiralı, Kırım Hanı, Paşa’nın bütün muhalifleri, Padişahı, Baltacının Çar’ı esir etmek mümkünken bunu yapmadığı hakkında ikna muvaffak oldular. 1. Petro’nun karısı Katerina’nın Paşa’nın çadırına gelerek bu sonucu sağladığı hakkındaki hikayeler zamanımıza kadar gelerek, Baltacının haksız yere lekelenmesine sebep olmuştur.

Bunun üzerine 20 ekim 1711’de azledilen Baltacı, Lımni’ye sürüldü. Bir yıl kadar sonra hastalanarak orada öldü, Şeyh Mehmet MısH mezarlığına gömüldü.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir